مقالې
لوبه چې فاتح نه لری!
عجیبه غوندې وخت شو زما یو ملګری دسلا کار ی مسولیت په غاړه لری په هره معامله کې لکه پوروړی نیغ ناست وی او خوانده ناخوانده غونډو کې ځان بر بولی په ونه جګ او ګوړابۍ تورې عینکې په رڼا،خړ، ورېځ آسمان،توره تیاره، دننه، دباندې په سترګو کوی کله کله زورور ، کله عاجز کله بیا ډېر برګ اوګواښ کې ښکاری خاورې باد وی خلک وایی چې ډېر لېرې خای نه ان له آسمان څخه هم ښوروا را کښته کولی شی دښوروا خبره یو څه ور سره لګیږی هم او تیپ یې ښوروا ډوله دی .ځکه چې یو شمیر غوښنو جنایت کارو،ابن الوقتو ،مزورو قومندانانو سره ب
گاهنامهء باختر
گاهنامهء باختر مصطفی عمرزی نوعیت و ماهیت کار های فرهنگی متعارف، بسیار نیازمند تعریف نیستند؛ اما به لحاظ محتوا و مشی، خیلی فرق می کنند. یک نوع محتوای فرهنگی مهاجر نیز در فرهنگ ما شکل گرفته که هرچند فرامرزی ست، اما نشانه های آشکار خویشی، قومی و میهنی دارد. شاید نسل های سوم و چهارم افغان ها بالاخره در استحاله ی اجتماعی- فرهنگی کشور های دیگر، ستر شوند، اما تا زمانی که علایق آنان با نسل های اول و دوم در «مح
هیواد
هیواد مصطفی عمرزی زنده یاد استاد عبدالرووف بی نوا، موسس روزنامه ی هیواد است. این نشریه در بیش از هفتاد سالی که از عمر آن می گذرد، فراز و فرود زیاد داشته، اما آن چه مهم می باشد، این است که در زمینه ی آن، بیش از هفتاد سال، فرصت کار فرهنگی، میسر شده است. کار های فرهنگی مستمر، به فرهنگ سازی های دایم خواسته ها، اهداف و آرمان ها می انجامند. لینک های دانلود چند نمونه: https://ketabton.com/book/13018
ژورنالیسم تقلبی
ژورنالیسم تقلبی مصطفی عمرزی قبل از اصل مطلب: وقتی بار نخست تصمیم گرفتم این نوشته را تقدیم کنم، هدفم فقط توضیح رویداد هایی بود که از سال 1383 الی میانه ی سال 1398 از شناخت پیرامون به اصطلاح اتحادیه های ژورنالیستان و خبرنگاران داشتم؛ اما بعداً تصمیم گرفتم موتیف هایی را در زمینه ی آن معرفی کنم تا کسانی که در مساله ی ارتباطات، هیچ تعریفی ندارند، متوجه شوند که اگر در آن زمینه، روابط ما با افراد با در نظر داشت، حیثیت، ت
افغان سياستوال د سره ټکري په سر او حکومت د نور ښځو ته تسليم کړي
څلور لسيزې رهبرانو، خلقيانو، پرچميانو، کمونستانو، طالبانو او داعش په هېواد کې د څوکۍ لپاره جګړه وکړه يوه ډله هم په دې بريالۍ نه شوه، چې په افغانستان کې د بې ځايه وژنو، چاودنو، غلا، دروغو او فحشاء مخه ونيسي، ځکه نور موږ مېرمنې خپل سياست او د افغانستان پرمختګ غواړو. دوي پرته د خپل جب له ډکولو بل څه ونه کړل په کارده، د دروغجنو ملي قهرمانانو او بېسواده مارشالانو دندې افغان مېرمنې نورې مخ په وړاندې بوزي ځکه، چې دغو د سياست ټګانو ونه شو کولای په هېواد کې يوه دايمي سوله راولي. رهبرانو واک تر لاس
بایډن که ملا برادر؛ کوم یو جدي دی
د ماسکو ناستې ته تر ډیره تمې نه وي، یوازي د جوبایډن پر اداره او د بین الافغاني خبرو د چکټیا په موخه ناسته ترتیب شوې وه. د ماسکو ناسته کې له افغان سیاسي مشرانو سره د طالب مشرانو سوړ چلند هغوی لا زیات د راتلونکي په اړه نهیلي کړل، حامد کرزی، د اهل تشیع، تاجکو او ازبکو مشران فکر کوي چې طالبان بیاځل د واک انحصار ته ځان چمتو کوي. ماسکو غونډه کې د استاد سیاف، عطاء نور، صلاح الدین رباني او تورن اسماعیل نه ګډون، د امریکا بدې ارادي ښيې. د امریکا نوې اداره د پوځیانو ایستلو په اړه
څوک په افغانستان کې د استراليايي ځواکونو په جنګي جنايتونو پرده غوړوي؟
په ۲۰۱۶ ميلادي کال کې د استراليا د خاصو ځواکونو يوه پوځي کيون فراسټ په افغانستان کې د استراليا د جنګي جرمونو څخه پرده پورته کړه او ويې ويل چې د رابرټس سمېت په نامه يوه استراليآيي پوځي په ۲۰۱۲ زېږدي کال کې د ارزګان ولآیت کې د يوه بندي وګړي لاسونه ور تړلی له يوه لوړ پاڼ څخه یې ښکته غورځولی او په شکنجه کولو یې وژلی دی. په داسې حال کې چې همدې پوځي د ښو جنګي کارنامو په ترسره کولو سره د استراليا تر ټولو لوړ جنګي مډال هم ګټلی و.د کيون فراسټ دې ادعا شور او ځوږ جوړ کړ ، خبري رسنيو ته خبره راووته ا
صلح- آری اما نه به قیمت یک حکومت موقت پوشالی وگدوله !
در این ایام وروزها نشستهای رسمی ودید وادید بین آقای خلیلزاد نماینده خاص وکهن کار ایالات متحده امریکا در امور صلح افغانستان واشرف غنی احمدزی و یکعده بازی گران نام نهاد سیاسی باالقاب سابقه نمایشی کش وفش حکومتی و غیر حکومتی برگزار شد و توضیحاتی از طرف ایشان در زمینه مسوده موافقتنامه صلح بین امریکا و طالبان گاهی پنهانی وگاهی اشکارا وگاهی محافظه کارانه ارائه گردید و امکان دارد سؤالاتی نیز هم کما فی السابق مطرح شده باشداینکه چگونه به برخی از آن ها پاسخ داده شود هنوز روشن نیست. حقیقت این است که برای
نامه سر گشاده به جوبایدن
بسم الله الرحمن الرحیم نحمده و نصلی علی رسوله الکریم . از طرف عبدالخالق صارم، به جوبایدن، رئیس جمهور آمریکا . سلام علی من اتبع الهدی . أمابعد فإني أدعوك بدعاية الإسلام، أسلم تسلم يؤتك الله أجرك مرتين. و (یاأهل الکتاب تعالوا الی کلمة سواء بیننا و بینکم أن لانعبد إلا الله و لانشرک به شیئا ولایتخذ بعضنا بعضا أربابا من دون الله فإن تولوا فقولوا اشهدوا بأنا مسلمون ). آقای بایدن ! اگر چی می دانم که در وضعیت صحی بحرانی قرار دارید .
د کمال خان بند د افغانستان د ملي اوبو یوه مهمه او اساسي پروژه ده
د کمال خان بند د افغانستان د اوبو د کنترول یوه مهمه پروژه ده چې د نیمروز په ولایت کې واقع ده . دا بند د نیمروز د مرکز زرنج ښار نه 95 کیلومتره لرې د چهاربرجک په ولسوالۍ کې د هلمند د سیند له پاسه جوړ شویدی. شاوخوا 700 کاله پخوا د لومړي ځل لپاره دا بند د سیمې د یوه ملي مشر کمال خان پواسطه له خټو او لرګیو جوړ شوی ووچې له برکته یې د هغه وخت ټول سیستان سرسبزه او دا ښکلې سیمه د غلې د کندو په نوم مشهوره شوې وه. کله چې د ګوډتیمور یرغلونه پدې سیمو پیل شو، سیستانیانو سخت مقاومت وکړ. خلک یې ووژل او د
د سویس کانال
د سویس کانال ته ایرانیان کانال سوئز، په عربي کې ورته قناة السویس او په انګلیسي SuezCanal وایی . دا کانال د آسیا او افریقا ترمنځ د اوبو هغه لار ده چې د مصر په عربي جمهوریت کې د سینا صحرا په غرب او د دې هیواد په شمال ختیز کې احداث شوی او د مدیترانې بحیره یا سمندرګی له بحیره احمر یا سره سمندرګي سره وصل کوي . د دې کانال اوږدوالی 193،30 کیلومترو ته رسیږي چې د جوړولو کار یې په 1856 کې پیل او لس کاله وخت ونیو او په 1869 کال کې سرته ورسېد. دا کانال د مصر سمندري بندر پورت سعید چې د مدیترانې سنمدرګ
ارزشش را دارد؟!
ارزشش را دارد؟! مصطفی عمرزی از بخت بد، مردم ما، چند طرفه قربانی می دهند. یک طرف این قربانی ها، اعتقادات به ایدیالوژی های وارده است. فرقی نمی کند که اسلامی باشد یا غیر اسلامی. پس از هفت ثور، شعار زشت، منفور و کریه «آل یحیی» را بیش از همه «سور خلقی» ها نشخوار می کردند. این مرض مسری، وارد جبهات آن همتباران شان نیز می شد که ریش های خود را نمی تراشیدند. ما در منگنه ی ریشدار ها و بی ریش ها، اما دچار تضعیف حاکمیت و مشرو
نماینده گان تمدن ها؟!
نماینده گان تمدن ها؟! مصطفی عمرزی فرهنگ نمایی های حوزه یی که گویا در برابر توحش پشتون ها شناخته می شوند، به حد مسخره گی نیز درآمده اند. درست است که یک بخش جامعه ی ما در افراطیت دینی گیر مانده، اما به دلیل سرمایه گذاری هایی که بود غرب به خاطر تضعیف اتحاد شوروی، انجام می داد. در آن کوره ی افغان سوزی، مردمان دیگری نیز پخته شدند که بعداً در قد و اندام هفت تنظیمی پاکستانی و یازده تنظیمی ایرانی، همه یک سره شعار های افراطیت دینی
مداخله ی آَشکار
مداخله ی آَشکار مصطفی عمرزی شواهد زیادی ارائه شدند که جزو روشنگری های ما ثابت می ساختند تلقی بر اساس متکلم، چه قدر سیاسی شده است. به یاد داریم که هنگام حاکمیت پنج درصدی مسعود- ربانی در سقوی دوم، یک تیم تاجکستانی، عازم کابل می شوند و با موافقت حکومت نیم بند، پایتخت را بر اساس ترکیب قومی، سروی می کنند. نتایجی که از این سروی در اختیار همه قرار داده می شود، حاکی از این بود که بیش از 70 درصد مردم کابل را تاجکان، تشکیل می دهند.
داشغال او استقلال دجنګ شغالان غواړی دسولی ټپوسان سی
داشغال او استقلال دجنګ شغالان غواړی دسولی ټپوسان سی کله چه امریکایی غلو دافغانستان استقلال او ازادی ووژل او بیا دطالبانو دآزادی غورځنک یی په مقابل کی ودرید امریکایانو هغه تروریست او ترهګر بلل او داخلی بی ضمیره اخییستل سوی خولو دا شعارونه په ویاړ بدرګه کول. دشلو کالو نه وروسته اوس ثابت شول چه امریکایانو دترهګری الزام څومره بیمعنی او پوچ وو، او اوس ګورو چه هغوی دپرونی ترهګرو سره کینی او دهغوی سلاوو ته ضرورت لری. په یوه تعبیر امریکانو دخپل اشغال په ورځ دافغانستان آزادی ووژله او
د افغاني جګړې څو مجهوله معادله
په افغانستان کې د سولې او جګړې معادله څو مجهوله ده، ځکه پیچلې او ګرانه ښکاري، اما د هرې څومجهوله معادلې په څیر د حل لاره لري: د جګړې د معلومو ګډون کونکو څخه، نامعلوم ګډون کونکي هم معلومولی شو. ټول جګړه کونکي، چې د جګړې له ډګر څخه ووځي، په میدان کې سوله پاتې کیږي. د جګړې دوې اساسي مخالفې خواوې: یوې خوا ته طالبان او بلې خواته امریکا جمع د افغانستان، په اصطلاح، اسلامي جمهوریت دي. عام ولس- څرګند د امریکایي اشغال ضد دریځ لري. شمالي ټلواله، د خپلو ټولو اپوزیسیوني اکټونو سره سره، د افغان حکو
رئیس
د ورځې لس بجې دي. د پلار معاينه خانې ته په خپل کريمي والګاه موټر کې راغلم، پلار مې د معاينه خانې په انګړ کې درېدلی دی. پلاره سلام! خيرت خو دی ولې نا کراره يې! هېڅ خبره نه ده، هو! زويه هر څه سم دي، خو دغه بوجيو کې اوړه، وريژې، لوبيا او دالنخود دي او هغو پيپونو کې غوړي دي، پام کوه چې ټېمونه درڅخه چخپيت و چيت نه شي. په احتياط يې په موټر کې کېږده او بوجۍ هم موټرکې واچوه. دا ټول د ماجرو په کمپ کې پر بې وزلو کورنيو ووېشه! پلاره! ما ته خو د ټولو مستحقو آدرسونه نه دي معلوم! خير! م
لنډ مهاله او اوږد مهاله سوله
که د افغانستان ماضي او حال په غور سره وګورو ، نو دا حقيقت په کې واضح ښکاريږي چې په دې ملک کې د سوله ايز ژوند ، عمراني - تخليقي کارونو او تفاهمي روابطو په ځای دجنګونو ، ورانولو، وژلو او دوښمنانه کشمکشونو عمر ډېر دئ . په افغانستان کې هېڅ وخت سوله ، ثبات او د تشنج نه خالي ژوند نه وو . هميشه مسلحانه برخوردونه او زور ازموينې ددې ملک په سياسي - ټولنيز ژوند خپل سيوری غوړولئ او ددې خاورې اوسيدونکي يې ارامی سا اخستلو ته نه دي پريښي . ځنې وخت مؤقتاا په نظامي ټکرونو کې زماني وقفه او ارامتيا
د پښتونولۍ حقوقي نورمونو او ارزښتونو ایډیالوجیک بنسټ دیارلسمه برخه
د افغانستان د ملي دولتونو دولتي فلسفي کانسپټ کې د افغان ملي هویت، د جرګو، مرکو او اساسي قوانینو ارزښتد افغانستان په دولتي فلسفه کې او د افغانانو په حقوقي، سیاسي، دولتي سیسټم کې اسلامیت او افغانیت د هر افغان وګړي ملي هویت پېژندل شوي دی. له همدې امله افغانستان او افغان ملت په نړۍ کې د افغانیت او اسلامیت په نامه پېژندل کیږي. د افغان نوم د افغان دولتونو په دولتي فلسفه او د افغانستان د اساسي قانون پر بنسټ د افغان ملت پر هر وګړي یا تبعه
حس ملت گرایی
دکارغه په څېر مردارې غوښې مه خوره جوړ ګوربت شه په هوا ء کې مرغان نیسه ملنګ جان روزیکه گاندی کشته شد ماموران حکومت ثروت وموجودی مردی راکه چارصدوپنجا ه ملیون مرد داشت چنین گزارش کردند: دوکاسه وقاشق چوبی - یک کتاب مقدس بزبان هندی- عینک – ساعت – کتابچه یاد داشت – یکجوره کفش چوبی – ویکجوره کفش چرمی! اینها با اضافه یک دوک نخریسی٬ثروت وبه عبارت دیگر«مهمات» تسلیحات وتجهیزات مرد حقیر وکوچک در مبارزه با بزرگترین امپراطوری های عصر خویش بود.تصور می کنید دوک نخریسی وکفش چوبی گاندی بود که ک