مقالې
اېپیک ۲۰۲۶ د شنې پراختیا، چاپېریال ساتنې او اقلیمي همکارۍ په برخه کې د چین نوښتونه
اېپیک ۲۰۲۶ د شنې پراختیا، چاپېریال ساتنې او اقلیمي همکارۍ په برخه کې د چین نوښتونه لیکوال: ازاد خبریال او د سیاسي چارو شنوونکی اندېښمن ځاځی سریزه او سمهال چې نړۍ د اقلیمي بدلونونو، د هوا د ککړتیا، د طبیعي سرچینو د کمښت، د ځنګلونو د تخریب او د انرژۍ د مخ پر زیاتېدونکو اړتیاوو له جدي ننګونو سره مخ ده، د چاپېریال ساتنه د نړیوالو اقتصادي او سیاسي همکاریو په برخه کې یوه مهمه موضوع بلل کیږي.د اقتصادي پرمختګ او چاپېریالي خوندیتوب ترمنځ د توازن رامنځته کول اوس یوازې د یوه هېواد مس
پوهاند سیاف او د زمان ګواهي
پوهاند سیاف او د زمان ګواهي ولي الله ملکزی د الجزیرې نړیوال ټلوېزیون خبریال، احمد منصور د « شاهد على العصر » په خپرونه کې له پوهاند عبدالرب رسول سیاف سره د هغه د خاطرو او تاریخي تجربو په اړه یوه اوږده مرکه کړې چې لومړۍ برخه یې د نومبر په اوومه خپره شوه. استاد په دې مرکې کې د خپل ماشومتوب، په مصر کې د زده کړو، د قاهرې د کوڅو، د نیل د څپو او د شیخ الغزالي د خطبو خاطرې په خوږه ژبه بیانوي. ورپسې د افغانستان د ډیموکراسۍ د لسیزې، اسلامي غورځنګ د پیل، د ثور د خونړۍ کودتا او هغو سیاسي تحو
xx
نړیوال څه وایی؟ دغه برخه دلیکوال په جملو کې هغه داسې وایی: The user's statement is in Pashto: "خلقی او پرچمی په ډاګه رڼا ورځ دطالبانو په لیکو کې دړیرې او په مهارت ننوتل" (Translation: "Khalqis and Parchamis infiltrated the ranks of the Taliban through the skill/guise of growing beards.") This refers to a well-known political and historical narrative in Afghanistan. Because this is a politically sensitive topic involving Afghan political factions and the Taliban, he
که سیاست نه کوئ، سیاست به درباندې کېږي!
یادونه: دا مقاله د لومړي ځل لپاره د ۲۰۱۰ زیږدیز کال د فبرورۍ په میاشت کې د هېواد په ځینو داخلي چاپي مطبوعاتو او انټرنېټي پاڼو کې خپره شوې ده. اوس یې د نویو سیاسي، ټولنیزو او نړیوالو شرایطو په پام کې نیولو سره، له ځینو بدلونونو او زیاتونو وروسته، یو ځل بیا د خپرېدو له پاره وړاندې کوم. سیاست یوازې د واکمنانو، سیاسي ګوندونو او دولتي چارواکو کار نه دی؛ سیاست د هر انسان د ورځني ژوند، حقونو، ازادیو، اقتصادي وضعیت او ټولنیز برخلیک یوه نه بېلېدونکې برخه ده. په یوه ټولنه کې ژوند کول، خ
د لاندي کولو دودیزه مېله
د لاندې کولو دودیزه مېله؛ د افغانستان د ولسونو د یووالي، مینې او ټولنیزو بحثونو یو مخکینی فرهنګي دود دی، چې پخوا به د هېواد په ډېرو ولایتونو او سیمو کې د کال د درېیم څپرکې (فصل) په منځنیو یا وروستیو ورځو کې په عامو کورونو کې ترسره کېدله. دغه مېله یوازې د مېلمستیاوو او ډوډۍ خوړلو لپاره نه وه؛ بلکې د کلیوالي ژوند د مینې، یووالي، همغږۍ، خپلمنځي اړیکو او ټولنیزو مسایلو د څېړنې یو غوره فرصت ګڼل کېده. له بده مرغه، په دې وروستیو کلونو کې د خلکو لېوالتیا دې دود ته کمه شوې او هغه پخوانی شور، م
د واورې او باران د اوبو د راټولولو ځینې ساده لارې چارې
په نړۍ کې د اقلیمي بدلون او په افغانستان کې د وچکالۍ له امله د هېواد د اوبو سرچینې زیانمنې شوې او د ښارونو د ډېری اوسېدونکو د څښاک اوبو ته لاسرسی محدود شوی دی. همدارنګه، په کلیو او بانډو کې کرنیزو ځمکو ته په خپل وخت اوبه نه رسېږي، چې په پایله کې فصلونه سوځي او لږ حاصل ورکوي. د دغو شرایطو په پام کې نیولو سره، د وچکالۍ د اغېزو کمولو لپاره د باران د اوبو راټولول یوه حیاتي موضوع ده. د ژمي په موسم کې د هوا د سړېدو له امله د افغانستان ډېری کسبګر، په تېره بیا د کلیو ځمکوال، بزګران او د ودانی
ځوانانو ته دې د کار موندنې لپاره اوږد مهاله پروګرامونه په لاره واچول شي!
شېرمحمد امیني «ستانکزی» ځوانان د هر هېواد د پرمختګ، اقتصادي ودې او ټولنیز بدلون مهم ځواک ګڼل کېږي. د دوی علمي وړتیاوې، مسلکي مهارتونه او کاري استعدادونه هغه پانګې دي، چې په سمه توګه ترې ګټه اخیستنه کولای شي د هېواد د پرمختګ بهیر چټک کړي. له همدې امله د بې روزګارۍ ستونزې ته پاملرنه او د کاري فرصتونو برابرول یوه مهمه ملي اړتیا ده. افغانستان د تېرو څو لسیزو جګړو، اقتصادي ستونزو او کډوالۍ له امله له ګڼو ننګونو سره مخ شوی و. یادې ستونزې په ځانګړې توګه د ځوانانو پر ژوند منفي اغېزې کړي او زر
۵. د سیاسي سیستم د غبرګون او اصلاح بهیر
(د لومړي څپرکي، سیاسي سیستم- شپږمه برخه) سیاسي سیستم (سیاسي نظام) یو ثابت، تړلی او نه بدلېدونکی جوړښت نه دی، بلکې یو متحرک او پرانیستی سیستم دی چې د ټولنې د بدلونونو، نویو اړتیاوو، سیاسي غوښتنو، اقتصادي او ټولنیزو شرایطو او د خپلو پرېکړو د پایلو له مخې خپل فعالیتونه تنظیموي او د اړتیا په صورت کې په خپل جوړښت او پالیسیو کې بدلون راولي. د سیاسي نظام د غبرګون او اصلاح بهیر هغه دوامداره پروسه ده چې په ترڅ کې یې د سیاسي پرېکړو او پالیسیو پایلې ارزول کېږي، د خلکو او نورو اړوندو بنسټونو
د سیاسي سیستم د فعالیت څرنګوالی
(پنځمه برخه) ۴. د سیاسي سیستم (د سیاسي نظام) د فعالیت څرنګوالی سیاسي سیستم د یوه منظم، پرلهپسې او متقابل بهیر له لارې فعالیت کوي. په دې بهیر کې د ټولنې اړتیاوې، غوښتنې او ستونزې د سیاسي موضوعاتو په توګه مطرح کېږي، اړوند بنسټونه یې ارزونه کوي، د حل لپاره پرېکړې او پالیسۍ جوړېږي او وروسته د دغو پرېکړو د پلي کېدو او پایلو څارنه او ارزونه ترسره کېږي. په بل عبارت، سیاسي سیستم د ټولنې غوښتنې او اړتیاوې په سیاسي پرېکړو، قوانینو او عامه پالیسیو بدلوي او هڅه کوي چې د هغو له لارې د ټول
د سیاسي سیستم سرچينې او اداري وړتیا
(د سیاسي سیستم په تیر پسې- څلورمه برخه) ۳.۴. سرچینې او اداري وړتیا (Resources and Institutional Capacity) سیاسي سیستم د خپلو دندو د ترسره کولو له پاره یوازې قوانین، دولتي ادارې او مسئول کسان نه غواړي؛ بلکې مالي، بشري، تخنیکي او معلوماتي سرچینو (منابعو) ته هم اړتیا لري. سرچینې هغه امکانات او وسایل دي چې د دولت او دولتي ادارو په واک کې وي او د هغو په مرسته خپلې دندې ترسره کوي. په ساده ژبه، که حکومت وغواړي یوه ستونزه حل کړي یا یوه نوې پالیسي عملي کړي، باید د هغې د پلي کولو لپاره
د زمانې له رفتاره د عبرت درس!
سید عبیدالله نادر د زمانې له رفتاره د عبرت درس! ټولنیزو برخو کې ادبی مضمون : انتباهی، تعلیمی، تربیوی ،اصلاحی او اخلاقي ګذر د زمانې د عبرت یو آئینه ده . چې هر څه په کښي ښکاري ګذر د زمان ښه او بد په دي آئینه کښی ښکاره کوي . چې عبرت بین خلک یې د مثبت او منفی پایلو څخه د عبرت درس اخلي .او دا درس د روزګار دی. چې په هیڅ کتاب کښی نشته، زما یو بیت دی چې زما د لمړنیو شعرونو څخه هم په حساب کښي راځي : لدي دومره کتابو می هیڅ یاد نه شو لکه دومره می چې یاد شو
سیاسي سیستم – سیاسي فعالان او ډلې (دریمه برخه)
۳.۳ . سیاسي فعالان او ډلې سیاسي فعالان هغه کسان، ډلې او سازمانونه دي چې په مستقیم یا غیرمستقیم ډول د یوې ټولنې پر سیاسي ژوند، د واک پر کارونې، د پرېکړو پر نیولو او د عامه پالیسیو پر جوړولو او پلي کولو اغېز کوي. په ساده ژبه، سیاسي فعالان یوازې هغه کسان نه دي چې په حکومت یا پارلمان کې رسمي دنده لري، بلکې هر هغه شخص، ډله یا سازمان هم په کې شاملېږي چې د سیاسي موضوعاتو په اړه نظر څرګندوي، د پرېکړو د بدلون هڅه کوي، د خلکو غوښتنې مطرح کوي یا د حکومت پر فعالیتونو اغېز کوي. ځینې سیاسي فعالان خ
غرور او غفلت
په سمندر کې په سفر روانه بېړۍ د سخت طوفان ، د اوبو د هولناکه څپو او مرګوني حالت سره مخامخ شوه . په بيړۍ کې سپاره مسافرين وارخطا او په چيغو شول . ټول د کښتۍ د غرقېدو او حتمي مرګ په انتظار وو . په هر لوري يوازې مايوسۍ او ناتوانۍ خپل څادر خور کړئ و . د کښتۍ کپتان او عمله يې د يوې لويې فاجعې د وقوع د مخنيوي د پاره لاس په کار شول او د خپلې تجربې ، مهارت ، تدبر ، حوصلې او هوښيارۍ نه په ګټه اخستلو او د بېړنيو اضطراري اقداماتو په کولو ئې بيړۍ او مسافرين د غرقېدو نه وژغورل . په بېړۍ کې د خ
بهجای تغییرِ نصابِ درسی در جهانِ اسلام، باید متن های تروریستی از تورات و انجیلِ تحریف شده، حذف گردد!
بهجای تغییرِ نصابِ درسی در جهانِ اسلام، باید متن های تروریستی از تورات و انجیلِ تحریف شده، حذف گردد! عبدالخالق صارم ............................................................... قسمت سوم در ادامه گذشته اگر امروز، صلیبیزم، صهیونیرم و پدیدهِ نفاق، با نمک حرامی و گستاخی، خواهان تغییر نصابهای درسی، تعلیمی و آموزشی ما می شوند و از دسایس و توطئه های که راه می اندازند، علیه اسلام و مسلمانان استفاده می کنند، ما نیز بر اساس منطق و معامله بالمثل، حق داریم، بلکه وظیفه
سیاسي، اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونه
د لومړي څپرکی: سیاسي سیستم (دوهمه برخه) ۳. د سیاسي سیستم داخلي جوړښت سیاسي سیستم له بېلابېلو عناصرو او بنسټونو څخه جوړ دی. دا عناصر هر یو ځانګړې دنده لري، خو د ګډ فعالیت له لارې د سیاسي سیستم ټولیز جوړښت او فعالیت رامنځته کوي. د سیاسي سیستم مهم داخلي عناصر په لاندې ډول دي: ۳.۱. حقوقي او اساسي قانوني چوکاټ حقوقي او اساسي قانوني چوکاټ د سیاسي سیستم بنسټ جوړوي. په ساده ژبه، دا هغه اصول او قوانین دي چې د یوه هېواد د سیاسي او دولتي ژوند د تنظیم له پاره جوړ شوي وي. لکه څنګه
د ډالرو شور او د ډېموکراسۍ زور
د ډالرو شور او د ډېموکراسۍ زور ولي الله ملکزی یو ملګری مې له ۲۵ کلونو راهیسې په یوه شتمن عربي هېواد کې اوسېږي او درې واړه ماشومان یې همدلته پېدا شوي، خو په دولتي ښوونځي کې د زده کړو له حقه بې برخې دي. له همدې امله، هغه اړ دی چې د اولادونو د خصوصي مکتب د لګښتونو په خاطر اضافي کار وکړي. دا ناخوالی چلند یوه بنسټیزه پوښتنه را ولاړوي چې ولې د یو اسلامي هېواد پراخه شتمني او اقتصادي پرمختګ د دغو ماشومانو د تعلیم حق نا ګڼلی ګڼي؟ زموږ د جمعې په خطبو او دیني موعظو کې د اسلامي ورورولۍ او ی
دروغ ګفتن با فرهنګ ما همراه است
گر همه عمر بشکنم عهد تو پس درست شد کاین همه ذکر دوستی لاف دروغ میزنم سعدی «فَأَعْقَبَهُمْ نِفاقاً فِی قُلُوبِهِمْ إِلی یَوْمِ یَلْقَوْنَهُ بِما أَخْلَفُوا اللَّهَ ما وَعَدُوهُ وَ بِما کانُوا یَکْذِبُونَ"» توبه ۷۷ آیه دروغ سرچشمه نفاق وبدبختی وتباهی در هر جامعه است .چرا که راستگویی یعنی هماهنگی زبان و دل باهم و بنا بر این دروغ ناهماهنگی این دو است،و نفاق نیز چیزی جز تفاوت ظاهر و باطن نیست. درحدیث رسول اکرم ص آمده است: شخصی به حضور پیامبر( ص) رسید، عرض
سیاسي، اقتصادي، ټولنیز او کلتوري سیستمونه
ځانګړتیاوې، داخلي جوړښت او د فعالیت څرنګوالی سریزه انسانان په ټولنه کې ژوند کوي او د خپلو ګډو اړتیاوو د پوره کولو، د ستونزو د حل، د نظم د رامنځته کولو او ګډ ژوند د تنظیم له پاره بېلابېل جوړښتونه او سیستمونه رامنځته کوي. ټولنه یوازې د وګړو له یوځای ژوند کولو څخه نه جوړېږي، بلکې د اړیکو، بنسټونو، اصولو، ارزښتونو او فعالیتونو یوه پېچلې مجموعه ده چې هره برخه یې د ټولنیز ژوند په تنظیم او دوام کې ځانګړی رول لري. د ټولنې د پېژندلو او د هغې د فعالیت د څرنګوالي د درک له پاره د سیستمونو
بهجای تغییرِ نصابِ درسی در جهانِ اسلام، باید متن های تروریستی از تورات و انجیلِ تحریف شده، حذف گردد!
بهجای تغییرِ نصابِ درسی در جهانِ اسلام، باید متن های تروریستی از تورات و انجیلِ تحریف شده، حذف گردد! عبدالخالق صارم ............................................................... قسمت دوم در ادامه گذشته - نصرانی ها، سکولارها و شحروری ها در اردن و خارج از اردن، از این فرصت پیش آمده( حمله بر کلیسای کرک در اردن) برای تحریک علیه مسلمانان و دعوت اسلامی، بهره برداری نمودند، زیرا در نزد آنان، این فرصتی بود که حتماً باید غنیمت شمرده شود! - حتی نصرانی های تاری
د عبرت په آئینې کې!
سید عبیدالله نادر د عبرت په آیینې کې ! انتباهی،تعلیمی ،تربیوی د فانی دنیا د سست بنیادۍ په هکله ،او د فانی دنیا د نازکو لمحو نه د عبرت درس اخیستل، او په دې ګلشن کې په هیڅ شي له تغا فله نه تیریدل ،دلته د روانو اوبو د کذر نه هم عبرت ټکي راټولول ،او دې ته هم پام اړول ،چې دلته ګوندی هیڅ شی بی حکمته پیدا نه دی ،د لته خار وخس ته د معرفت په نطر کتل ، او هیڅ شي بی حکمته نه بلل ،او د هرې پاڼې نه حکمتونه اخیستل،او روزګار د ګذر نه درسونه اخیستل ،یا د روزګار د مکتب څخه درسونه او پندونه