مقالې
سازمان ملل متحد، نه سازمان است نه ملل است و نه هم متحد
سازمان ملل متحد، نه سازمان است نه ملل است و نه هم متحد عبدالخالق صارم ............................................................... قسمت بیست و یکم در ادامه گذشته - صندوق بین المللی پول و جهان اسلام سالهاست که جهان اسلام، هدفِ یکی از پنهانترین و پیچیده ترین نوع جنگ، که جنگ نرم اقتصادی می باشد، قرار گرفته است و برای کشورهای اسلامی که توسط نظام اقتصادی تحمیلی غرب و توسط برنامه های درسی تحمیلی، قصداً عقب نگه داشته شده اند، به جای متفکر، تکنوکرات تربیه
الګوریتمAlgorithm
جبر بولین (Boolean algebra) شاخهای از ریاضیات و منطق معادلاتی است که متغیرها(variables) به کمیتې ګفته میشود که میتواند مقادیری مختلفی را اختیار کند واز یک مشاهده فرد به فرد دیګر تغیر کند قابلیت تغییر: مقدار متغیر در طول زمان یا بین نمونهها ثابت نیست در آن فقط مقادیر «صحیح » (۱) ویا «غلط» (۰) میگیرند.این سیستم که توسط جرج بول در سال ۱۸۵۴ م توسعه یافت، به جای محاسبات عددی، بر پایه عملگرهای دروازه های منطقی: «و» (AND)، «یا» (OR) و «نقیض» (NOT) استوار است و بنیادی برای طراح
سوسیال دموکراسی؛ تمایز مفهومی، تجربهٔ تاریخی و امکان بومیسازی در افغانستان
مقالهٔ را تحت عنوان (چرا نهضت جدید سوسیالدموکراسی افغانستان از ابتدا آغاز میشود؟) به تاریخ ۱۹ جنوری سال روان ۲۰۲۶م در انترنت و صفحهٔ فیسبوکی خویش به نشر رساندم که علاقمندان زیاد آن را خوانده، پسندیده و هم نقد کرده اند. در این مقاله می خواهم در مورد بعضی نکات مهم و سوالات مطروحه در یک مقالهٔ تحلیلی و آزاد پاسخ های ارائه بدارم. بحث پیرامون سوسیال دموکراسی، اگر قرار است به فهم نظری و کاربست اجتماعی بینجامد، ناگزیر باید از خلط مفاهیم، تعمیمهای هویتی و روایتهای کلان نامرتبط پرهیز کند. سوسی
ولې سوله ايز ژوند په خشونت بدليږي
انسانان جبراا بايد اجتماعي او معاشرتي ژوند مخته بوزي . په تجرید او انزوا کې ژوند کول ناممکن دي . همدا وجهه ده چې انسانانو د ټولنې د واړه واحد (کورنۍ) نه نيولې تر لوی واحدونو ملت او بشريت پورې ټولنې تشکيل کړې دي، څو يو دبل تر څنګ په همکارۍ او همبستګۍ ژوند وکړي . خو ځنې وخت د انسانانو په منځ کې په وړه او لويه کچه د همکارۍ او تعاون په ځای فزيکي ټکرونه او تاوتریخوالۍ راشي . خشونت-خصومت د سوله ايز،همغږي او متوازن ژوند په ځای حاکم شي او د لويو مصیبتونو او د ډېرو ځاني او مالي تاوانونو سبب شي
الگوریتم څه شی دی، څه وخت، چیرته او څنګه را پیدا شو او د څه لپاره په کارېږي؟
الگوریتم د ستونزې د حل لپاره د منظمو، محدودو او منطقي پړاوونو یو سیستم دی. په بل عبارت، الگوریتم هغه فکري چوکاټ دی چې یو کار یا مسئله له پیل څخه تر پایه پورې په روښانه، پرلهپسې او تکرارېدونکو ګامونو حل کوي. دا مفهوم یوازې په کمپیوټر ساینس پورې محدود نه دی، بلکې د انسان د منظم فکر، حساب، پرېکړې او تحلیل بنسټیزه وسیله ګڼل کېږي. د الگوریتم تاریخي شالید د الگوریتم تاریخي ولیې (ريښه) د نهمې میلادي پېړۍ خراسان ته رسېږي. محمد بن موسی الخوارزمي، چې د خراسان له علمي مکتب څخه راټوکېدلی و، د حس
له مصیبته تیښته؛ د بي بي عایشې ژوند او کړاوونه!
تیره ورځ مې د یو بهرني ټلویزون په پرده د یوې افغانې پیغلې د تیر ژوند یوه عجیبه کیسه وکتله چې په تفصیل او پوره زړورتیا سره یی د خبریال پوښتنې ځوابولې. دغه پیغله عایشه نومیده، کله چې په افغانستان کې وه، په ژوندیني یې ځان په مرګ حساب کړی و، خو اوس په امریکا کې ده او په یوه طبي پوهنتون کې نرسینګ لولي، دا چې څنګه یوه افغانه پیغله د ژوند له سختو ورځو وځي او ځان تر امریکا رسوي، ما یې دلته د ژوند کیسه خلاصه کړی ده، هیله ده چې وی لولئ: د مور له مرګه وروسته مې څلور خویندې یتیمی پاتې شوی، پلار مې در
د ماشومانو په سالمه روزنه کې د کورنۍ مسئولیت
ماشومان په کورونو کې د نن ورځې کوچني غړي دي؛ خو د سبا ورځې د ټولنې پراخ، پیاوړي او روښانه راتلونکی جوړوي. له همدې امله اړینه ده، چې خپل اولادونه له همدا اوس نه په سمه، سالمه او په ښه تربیت سره وروزو. د ماشوم ښه روزنه یوازې د ښوونځي یا تعلیمي بنسټونو مسئولیت نه دی؛ بلکې تر هر څه وړاندې د مور او پلار اساسي دنده او ستر مسئولیت ګڼل کېږي. د ماشوم شخصیت جوړونه د ژوند له لومړیو شېبو پیلېږي. د مور غېږه د ماشوم لپاره لومړنی ښوونځی دی، ځکه د ماشوم ذهن په دې پړاو کې د سپین کاغذ په څېر وي. هغه څه چې
Quantum Pascal Tech
ما زمانیکه از نانو حرف میزنیم واهمیت ان درسیاست وعدالت تحت بررسی قرار میدهیم باید مقیاس واحد نانو را در قانون نیوتن در نظر بګریم که بطور مختصر به آن پرداخته میشود: مواد نانو به ان مواد اطلاق می ګردد که حداقل اصلا یکی از ابعاد آنها در محدودهٔ [ \(\) تا \(\)] نانومتر (\(1\text{\ nm}=10^{-9}\text{\ m}\)) قرار دارد. در این مقیاس، مواد الف-خواص نوری ب-الکترونیکی ج-مکانیکی ه-و ترموفیزیکی منحصربهفردی نشان میدهند. این مواد به سه دسته کلی نانوساختارهای صفر بعدی (ذرات)، یکبعدی
ولې ایران له یوه اکثریت سني مسلمان ټولنې څخه یوې اکثریت شیعه مسلمانې ټولنې ته واوښت؟
ولې ایران له یوه اکثریت سني مسلمان ټولنې څخه یوې اکثریت شیعه مسلمانې ټولنې ته واوښت؟ یو علمی تحقیق! سریزه: نننی ایران د دولسامامي شیعه اسلام د اصلي مرکز په توګه پېژندل کېږي. داسې مذهبي هویت چې د دغه هېواد پر سیاسي نظام، حقوقي جوړښت او ملي کلتور ژور اغېز لري. خو دا هویت د تاریخ له پيله نه وو. تر شپاړسمې پېړۍ پورې، ایران په پراخه توګه یو سني مسلمان هېواد و او شیعه ټولنې یوازې په ځینو ښارونو او سیمو کې موجود وو. د ایران بدلون له سني اکثریت څخه شیعه اکثریت ته د اسلامي نړۍ په تاری
په کابل کې د داعش برید او د پنجاب د تمساح اوښکې!
په کابل کې د داعش برید او د پنجاب د تمساح اوښکې! په رسنیو کې پرله پسې ویل کېږي چې د خیبر په تیرا، د پنجابي پوځ په عملیاتو کې د دې سیمې په زرګونو اصلي اوسېدونکي په زور او تشدد ایستل کېږي او له سیمې په ناڅرګند برخلیک کوچ ته اړ کېږي! د پنجابي پوځ پلان دا دی دې سیمه کې چې د تیرا غرنۍ او ځنګلي برخه ده، د داعش سلګونه وسلوال ځای پرځای کړي. باخبره سرچینې وایې« په تیرا سیمه کې پیل شوي پوځي عملیات په اصل کې د داعش ډلې د یوه مهم قومندان(حافظ زبیر موحد) لپاره د سیمې د خالي کولو اقدام دی چې له خپل
ټکنالوژي، سیاست او د عدالت پوښتنه
ایا د نوې زمانې په راتګ سره ټولنیز فکرونه زاړه شوي؟ ځینې کسان ځای ځای داسې نظر وړاندې کوي چې د نویې زمانې په راتګ سره چې نړۍ د نانوتکنالوژۍ (Nanotechnology) او روباټونو پر لور روانه او له حکومتونو سره د مستقیمو معاملو رول زیاتیږي، نور د شعارونو او ټولنو دوران تېر او دا د تاریخ کندو ته سپارل شوي دي . په دې مختصره لیکنه کې په نوې زمانه کې د ټکنالوژۍ او ټولنیزو فکرونو د اړیکو په اړه یو ځغلند نظر اچوو. بلې، نړۍ د بېساري تخنیکي بدلونونو له پړاو څخه په چټکۍ تېریږي. مصنوعي ځیرکتیا، نانو
سازمان ملل متحد، نه سازمان است نه ملل است و نه هم متحد
سازمان ملل متحد، نه سازمان است نه ملل است و نه هم متحد عبدالخالق صارم ............................................................... قسمت بیستم در ادامه گذشته 4- صندوق بین المللی پول، یک خنجر اقتصادی علیه مسلمانان یکی از اهرم های نظام استکباری غرب آدمکش که در پوشش یک سازمان تخصصی بینالمللی و در پس نقاب دروغینِ علمی، تخصصی، بین المللی و بشر دوستی، خود را پنهان نموده است، صندوق بین المللی پول می باشد که سیاست های توصیه شده توسط این صندوق و سازمان شیطان
چرا نهضت جدید سوسیالدموکراسی افغانستان از ابتدا آغاز میشود؟
سخن نخست: سقوط جمهوری اسلامی افغانستان به فروپاشی یک نظم سیاسی- حقوقی انجامید که در چارچوب آن، نظام حزبی و ساختارهای نهادی پیشین نیز مشروعیت و کارکرد خود را از دست دادند. این مقاله استدلال میکند که آغاز فعالیت نهضت جدید سوسیالدموکراسی افغانستان از ابتدا، نه یک انتخاب سلیقهای، بلکه پاسخی عقلانی به گسست ساختاری نظم گذشته، فرسایش نهادی احزاب پیشین و فقدان یک سنت سوسیالدموکراسی نهادینه در کشور است. مقاله نشان میدهد که تنها با تعریف نو از هویت، برنامه و سازماندهی سیاسی میتوان زمینهٔ شکل
ښځه او د ملا له خولې د هغې بدل انځور
ښځه او د ملا له خولې د هغې بدل انځور انتقادي نظر: څلورمه برخه حبیب الله بچه سقاو چې په ۱۹۲۹ کال، د یوې لنډې مودې لپاره کابل کې واک ته ورسید، د مجددي د کورنۍ په ملاتړ په یو فرمان کې څرګندوی چې د افغاني ښځو دنده خوشایان ټول او موټي کول دي. دی وایې، د نجونو ښوونځي وتړۍ چې دوی خپلو دندو ته وګرځي او یوازې خپلو دندو ته پام ولري. بچه سقاو دا پرېکړه پخپلسر نه وه کړې، بلکې د مجددي کورنۍ په مذهبي ملاتړ یې ترسره کړې وه. مجددي کورنۍ چې خپله یوه ازاده اوعیاشه کورنۍ وه، د غازي امان الله خان د تجدد
لطیفه
دایران انقلاب په کال ۱۹۰۶م کې ټول ولس اوفوج په دو ډلو وویشل شو : یوې ډلې غوښتل چې ټول واک دشاه په قبضه کې وی دوی ته یې استبدادیان ویلې. دومې ډلې غوښتل چې اختیارات باید د پارلمان اومنتخبو تعلیم یافته وزیرانو لاس کې وی اوداډله دمشروطه په نوم یادېدله. دغو دو ډلو لکه اسلام آباد او کابل / کندهار هرځای کړکیچونه سره درلودل او ملک کې یې له بی نظمی، انارشۍ، سرتمبګی او نا اهلی اخری درجې ته رسېدلې وه! په دې ورځو کې یو نااهله ملا تهران ته تللو کله چې ښار ته نژدې شو یو فوجی هغه سملاسی ودراوه اوپوښ
ښځه او زموږ په دود او کلتور کې د هغې بدل انځور
ښځه او زموږ په دود او کلتور کې د هغې بدل انځور انتقادي نظر: دریمه برخه زموږ د ادبي چاپیریال تر څنګ، د دود او کلتور په ځینو برخو کې هم د میرمنې ځای چندان د درناوۍ او احترام وړ نه ښکاري. دا چې ویل کېږي«ښځه په کور یا په ګور»، زموږ په چاپیریال کې د ښځو په اړه تر ټولو ناوړه او بې انصافه څرګندونه ده. دا چې دغه څرګندونه به له پردي کلتوره زموږ ټولنې ته راغلي وي او یا به زموږ خپله وي، یوې څېړنې ته اړتیا لري. زموږ په ټولنه کې یو شمېر متلونه، عادتونه او نالیکلې څرګندونې شته چې د ځينو شعر
د طالبانو د حکومت په مشرتابه کې اختلافات او ریښې یی
د ۲۰۲۱ کال په اګست کې افغانستان کې د طالبانو بېرته واک ته رسېدل د دې هېواد په سیاسي تاریخ کې یو مهم بدلون و. له شلو کلونو جګړې وروسته، چې طالبان پکې د امریکی او د هغې د متحدینو له ملاتړه برخمن حکومت پر ضد جنګېدل، دغه ډله یو ځل بیا د افغانستان واک په لاس کې واخیست او د اسلامي امارت د بیا ټینګښت اعلان یې وکړ. د واک له نیولو وروسته، د طالبانو مشرتابه هڅه وکړه چې ځان د یوه منظم، متحد او قوي حکومت په توګه وښيي. خو له نږدې څېړنې څرګندېږي چې طالبان یو واحد او همغږی غورځنګ نه دی. د دې ډلې په مشرتابه
ښځه او زموږ په ادبي چاپیریال کې د هغې بدل انځور
ښځه او زموږ په ادبي چاپیریال کې د هغې بدل انځور انتقادي نظر: دوهمه برخه د پښتو د ځینو لنډیو سربېره چې د دې لړۍ په لومړۍ برخه کې ورته اشاره وشوه، په ځینو پښتو شعرونو کې هم د ښځې بدل انځور پریمانه لېدل کېږي چې په لاندې کلمو کې پټ شوی دی: پرده، ستر، حیا، ناموس، غیرت، عفت، کور، پټ تیا، ښکاره توب، فتنه، حجاب، وفا، جفا او داسې نور. دا کلمې په شعرونو کې زیات وخت د استعارو، تشبهاتو، کنایو او اشارو په بڼه کارېدلي او د ښځو بدل او پیکه انځور یې وړاندې کړی! په پښتو شعرونو کې یو شمېر شاعرا
ټولنیزې شبکې څنګه وکارول شي!؟
په ننني ټکنالوژیک عصر کې فیسبوک او نورې ټولنیزې شبکې زموږ د ارتباطاتو یوه مهمه برخه ګرځېدلې ده. دغه شبکې د اړیکو جوړولو، معلوماتو شریکولو او د نويو نظریو د زده کړې لپاره غوره وسیله ده. خو ددې ترڅنګ کاروونکي باید هڅه وکړي یوازې هغه مطالب، مضمونونه او معلومات خپاره کړي، چې د خلکو لپاره د لوستلو ارزښت ولري. په دې وروستیو کې د کابل ښاروالۍ له لوري په څلورلارو کې د لیکدړو نصب ترسره شوی، چې د سیمو نومونه په دواړو ملي او انګلیسي ژبو ذکر شوي دي. دا یو ښه اقدام دی، چې خلکو سره د سیمو د پېژندنې او
د ټولنې په پرمختګ کې د ځوانانو مسئولیتونه!
ځوانان د ټولنې هغه بنسټیز او فعال قشر دي، چې نه یوازې د ټولنې د ښه والي؛ بلکې د هېواد د آبادۍ او پرمختګ لپاره تر ټولو زیات مسوولیت پر غاړه لري. د ځوانانو د مسئولیتونو د ښه پوهېدو لپاره اړینه ده، چې په لومړي سر کې ټولنه وپېژنو، چې ټولنه څه ته وایي؟ ټولنه د انساني ژوند هغه چاپېریال دی، چې وګړي پکې د ګډو موخو، اصولو او ارزښتونو پر بنسټ یو له بل سره ژوند کوي. کله چې وګړي سره یو ځای او مېشت شي، ټولنه رامنځته کېږي. په هره ټولنه کې درې ډوله وګړي ژوند کوي؛ ماشومان، ځوانان او مشران. په دې لیکنه کې
