مقالې


د افغانستان اوږدې غميزې ته لنډه کتنه

د استانبول د غونډې ډنډورې هم په اوبو لاهو شوې او طالبان هم ارګ ته ورسېدل، خو د افغنستان د تلپاتې غمېزې د سولييزحل لاره بايد په نننيو شرايطو کې راوايستل شي. د ډاکتر عبدالله د ټيم او د اشغال په موده کې د فاسدې واکمنۍ په طرحه کې داسې څه ليکل شوي ول، چې د کمونيست، ډم، ملا او هرې بلې بلا پږي يې ځږه کړي ول. د درې کلني انتقالي واکمني واړنديز پکې ياد شوی وو، چې يو به ولسمشر وي او تر څنګ به يې لومړی وزير «صدرالاعظم» وي، مګر هر یو به څلور مرستيالان «معاونین» لري، چې ما ته څه عجيبه نه ښکارېدله، خو د ملت

16.08.2021 ډاکتر لمر

بېطرف که مشترک حکومت او یا امارت؟

  دطالبانو دخارق العاده بریا په فضاء کې دښمن قوتونه تبلیغات کوي چه باید یو بیطرف مؤقت حکومت جوړ سې او مشري یې باید عبد الله عبد الله وکړي. داسې خبري ویرونکې دي. تاریخ ښیې چې مسلمانانو حکومتې بدلونونه راوستي او بیا ئې سیاسي قدرت نورو ته سپارلی او یا ځینې چور سوی دي. ځینې وخت بیا مسلمانان داسلام دښمنه قوتو له قهره ویریدلې دي او دهغې ویرې له خاطره ئې داسلامي نظام په راوستلو کې سستې کړي ده چه په آخره کې هغه ددوی دمطلقي ناکامې سبب سوي ده. ددې مثال دمصر او تونس مسلمان قوتونه وؤ چه د

14.08.2021 طاهر ثابت

امان الله خان او ازادي، حقیقت که افسانه؟

تېر کال د زمري له ۲۸‌مې دوه درې ورځې وروسته مې یو پراګراف لیکنه ولوسته، لیکوال لیکلي چې امان الله خان غازي د افغانستان خپلواکي نه ده ترلاسه کړې، د سرسري مطالعې او د تاریخ او سیاسي علومو څخه د ناخبرۍ له امله ورته ځینې شکونه راپیدا شوي و. او چېلنج یې هم ورکړی و چې که څوک په دې اړه کوم دلایل لري نو روښانه دې کړي. د بحث پرمهال یې ځینې پوښتنې او شکونه په دې ډول راسره شریک کړل: ۱- د راولپینډۍ او ۱۹۰۵ تړونونو کې افغانستان خپلواک لوری ګڼل شوی دی. ۲- د خپلواکۍ مفهوم هم ورته روښانه نه و، یعنې ف

11.08.2021 محمد سرور نیاومن

دملت لخوا سوله راوستل: نوي لیاره

دنیمروز ولایت دمشرانو ددرناوي په بنا او هلته دښه بدلون (دملې شتمنۍ دغلا په استثناء) دنتیجو لیدنه مونږ ته یو نوی پټ زیری راکړ. هغه دا چه دافغانستان سوله کیدای سي دملت په لاس راسې نه درهبرانو، سیاستمدارانو، او روشنفکرانو په باټو او اوتوبوتو.  ملت مونږ په دې تړاو هغه کسانو ته وایو چه اوس ددولت په منځنۍ او ټیټو رتبو کې کار کوي. دوی محلی تصمیم نیونکې دي. والی، قومندانان، مدیران او عسکر یا ملی پاڅون وال دي. ددوی تصمیم چه که په حقایقو او واقعیتو باندې ولاړ وي نو دنه جنګ تصمیم به دسولې دمرغیو

08.08.2021 طاهر ثابت

فرهنګ تنوع و کیفیت زنده ګی

طی دهه ۱۹۶۰ میلادی و دوران بعد از آن تحولاتی ژرفی را در عرصه های محتلف شاهد هستیم. کشورهای پیشرفته مرحله انقلابی و جهنده؛ لوکومتیف، خط آهن و ریل را موفقانه سپری نمودند، مردم سرتاسر کشور شان از مزایای برق، تیلفون و منابع معلوماتی(جریده، اخبارو، رادیو...) مستفید شدند، تحقیقات علمی و اصلاً ریسرچ میتود چه در ساحات ساینسی(علوم طبیعی) وچه در امورات اجتماعی وارد مرحله نوین ګردیدند. در اقتصاد (نورماتیف و پوزتیف)نطریات جدید وارد آمد؛ علم اقتصاد تنها عاید فی نفر( Per Capita Income “PCI”) را منحیث نورم

08.08.2021 پوهاند محمد بشیر دودیال

بې باوره امریکا

امریکا په افغاتستان کې پوره شل کاله جګړه وکړه زیات شمیر افغانان ووژل شول. کلونه کیږي چې افغانستان کې جګړه ده امریکا نیغ په نیغه په دې جګړه کې ځان په دروغو دخیل کړه، او بهانه یې دا وکړه، چې د القاعدې او نورو نړیوالو ترهګرو پر ضد راغلي دي، دا هم هسې بې ځایه خبره وه. که داسې وای، خو د طالبانو او القاعدې مشران خو په پاکستان کې وو، همالته ووژل شول، نو بیا امریکا دلته په افغانستان کې څه کول ! په اصل کې امریکا دلته د ترهګرو ځپلو لپاره نه وه راغلې، دوی دلته د روس او چین د ګټو پر ضد فعالیت

08.08.2021 حکمت

سکه سبیره ورونه (استعمارـ استبداد)

که د څلورو پیړیو په اوږدو کې د اروپایي استعمار او بیا نوي استعمار او ورسره په ورسته پاتې هیوادونو کې د استبدادي واکمنیو پلونه تعقیب کړو، نو د استعمار او استبداد ترمنځ د نژدې خپلوي اړیکو څرک موندلی شو. که ګورو، زیاتره په پرمختللو هیودونو کې دموکراسي او په وروسته پاتې هیوادونو کې استبدادي حکومتونه واکمنۍ چلوي. دا ظاهري پدیده ده. په ماهیت کې،  لودیز صنعتي دولتونو، کله چې  خپل صنعت ته د اومو توکو تامین له پاره، نور هیوادونه لاندې کړي، هلته یې د ولسونو خودارادیت او خپلواکي قبض کړې او د قانونیت په

06.08.2021 محمد یوسف صابر ساپی

موږ ته څه په کار دي؟

موږ له هيچا سره خصومت نه لرو او نه يې کوو. ټول افغانان زموږ خويندې او وروڼه دي. ددې ټولنې د هر غړي خوشبختي زموږ د زړونو آرمان دى. موږ دا طمعه نه لرو چې په طالبي افکارو او اعمالو به د اوږدې مودې له پاره وطن جوړ شي او يا د دا په حتمي زوال محکوم حکومت له جمهوري نظام او له ځانه دفاع وکړاى شي. نه دا شړيدلى حکومت دوام موندلى شي، نه طالبان حکومت کولاى شي او نه ورته پريښودل کيږي. د هر يوه په دفاع او صفت يې ځان ستړي کول د انرژۍ بيځايه ضياع ده. موږ له خپلو ملي او مترقي دموکراتو مبارزينو دا طمعه

05.08.2021 نور محمد غفوري

دجهاد په جنګ کي اسلامي احکام: دناخبرو مسلمانانو دګټې لپاره

دجهاد په جنګ کي اسلامي احکام: دناخبرو مسلمانانو دګټې لپاره زه به دلته د الطبری او دحنفي فقهي لوړ فقیه الکاسانی له کتابه ځیني احکام ولیکم چه خدای دي وکړي دعامه مسلمانو دپوهي سره کمک وکړي. هغه کسان چه په خیټه ولاړ دلیلونه وائې او اسلام دخپل ناپوهه فکر په سر سم بولي او دهغه لمخي په طالبانو دنامسلماني حکمونه کوي هغوی ته وایو چه افغانان حنفي مسلمانان دي او حنفي مذهب خپل قانوني او عقیدتي اصول لري چه دهغوی له مخي دغني او طالبانو دکړو وړو په هکله باید حکم وسي. څوک له ځانه او دخپلي هوی او هوس

03.08.2021 طاهر ثابت

چگونه باید در راه صلح کار و پیکار نمود؟

موضوع صلح و جنگ در افغانستان امر حیات و ممات کشور است. افغانها در شرایط کنونی در چنان بحران عمیق و همه جانبه به سر میبرند که حتی سوال بودن و یاعدم موجودیت کشور افغانستان در کره خاکی را بطور جدی مطرح می سازد. در چنین شرایط جنگ تحت هر بهانه و نامیکه ادامه یابد، به نقص ملت و صلح ولو اگر موقتی و منفی هم باشد از تعمیق بحران و ایجاد شقاق اجتماعی در حد معین جلوگیری می نماید، به نفع مردم و برای صاف نمودن راه برای صلح دایمی و مثبت مفید واقع می شود. یکسال قبل در این مورد تحت عنوان «چگونه باید در را

03.08.2021 نور محمد غفوري

د«چي» وییکه دپښوئې له مخه

«چي» یوه وییکه، ګړه یاکلمه ده، چي دپښتو پښوئې له مخي څو حالتونه لري. لومړی: «چي» تړتوری (حرف ربط) یا (Konjunktion) دئ، چي تړښتي وییني (مرکبي جملې) سره تړي او په کږکۍ«کامه» دواړي وییني«جملې»، چي اصلي اوفرعي جملې دي سره تړي. بولګه: دسالنګ لاره بنده وي، چي واروري اوري. دا یوه تړښتي ویینه ده، چي له دوو ویینو څخه جوړه سوې ده. «دسالنګ لاره بنده وي» اصلي جمله ده او«چي» تړتوری او «واوري اوري.» فرعي ویینه ده. بله بولګه: پرمورمي سلامونه وایه، چي کورته ورسې.داسي هم وایو: چي کورته ورسې، پرمورمي س

01.08.2021 محمدسرور وکیلي

دافغانستان دجګړې خارجي عوامل

سريزه څرنګه چې د تاريخ په اوږدو کې دغو هيوادو(شوروي اوامريکا) طاغوتي اوشيطاني طاقتونو خپلې د وحشت او دهشت ،د فساد او د فتنې ډکې څيرې نړيوالوته وخت په وخت په يونوم اوبل نوم ښکاره شوې چې دغو انسان ډوله ځناورو او اشغالګرو بشريت باندې د امن او سکون خوب حرام کړي او د هغوئ صلحه او نيکمرغي يې د ګواښ سره مخ کړې ، دغو بشر ضد وحشيانو کله خپل منځ کې يو بل داړلي او کله يې د نړۍ مظلومو،بې ګناه او کمزورو هيوادنو وينې څښلي اوپه خپلو کورنو کې يې د وير په ټغر کېنول لکه افغانستان،عراق او د زبر ځواکونو د مخ

01.08.2021 صاحب الله (رحيمي)

دکابل او دوحی دسولی د سینما نه ځینی یاداشتونه

ددوحی تړون وروسته دسولی په سر راولاړه اړودوړه دیوی سینمایی صحنی شکل نیولی دی. دا یو تراژیدی ده. ددی تراژیدی له کبله زما ننی لیکنه اوږده ده. نو هیله دی دویلو حوصله مو تنګه نسی. زه به اول ورک لوبغاړی یاد کړم او بیا به دصحنو ممثلین یا لوغاړی وښیم او اخیر کی به دسولی دتراژیدی پایلی ته اشاره وکړم. دافغانستان پوهان نسته او که ورک دي؟  په دی آخیر وختو کې زه دافغانستان په تلویزنو زیات وخت ضایع کوم. دسولي په هکله دافغانانو په ملي اسلامي نظرو پسي ګرځم. په خواشینۍ باید ووایم چه زه یې مأی

29.07.2021 طاهر ثابت

جمر (Jammer) تکنالوژي څه ته وایی؟

سه شنبه د زمری (اسد) ۵ نیټه ۱۴۰۰ کال | لیکوال انجنیر ذبیح الله ابراهیمي   جمر (Jammer)

27.07.2021 انجنیر ذبیح الله ابراهیمي

ولې ولسوالۍ پرله پسې طالبانو ته تسليميږي؟

د امريکا او ناتو د عسکرو د وتلو سره يوځاى طالبانو ته د دولتي نظامي پوستو، ولسواليو او د څو ښارونو د ځينو برخو د تسليمۍ چټک بهير پيل شو. د دولتي نظامي مقاماتو او د طالبانو د رسمي اظهاراتو او مطبوعاتو په قول په کمه موده کې تر سلو زياتې ولسوالۍ له دولت څخه د طالبانو خواته بې له جګړې او يا د کمو جګړو په پايله کې واوښتې او د تسليم شوو ولسواليو ډیرې کمې يې د جګړو په زور د طالبانو لخوا تسليم او ونيول شوې. ددې پروسې د پيل او دوام علتونه نوي نه دي، بلکې دا په ملي، ولایتي او ولسوالي سطحه د دولت د شل کل

27.07.2021 نور محمد غفوري

اردوغان اوکه دګلم جم معادل

رحمن با با وایی له تصویره دګلو بوی تمه مه کړه.وایی یو سړی خپل خره سره چیرته روان وه دوه کسانو هغه ولیده او ډېر په خپ خپ ورغله یوه یی خر خلاص کړ اوخپله غاړه کې یې رسۍ واچوله اوبل یی خر له ځان سره روان کړسړی چې کورته ورسېده غوښتل یې چې خر چیرته وتړی ګوری چې انسان دی نو پوښتنه یی وکړه چې ته څوک یې اوزما خر څه شو؟ هغه وویل چې زه ستا خر یم خبره داده چې له نن څخه لس کاله پخوا ما خپله مور ووهله هغې راته ښېرې وکړې اوزه خر شوم اوس لس کاله پوره شول اوزه بیرته انسان شوم هغه سړی دغه کیسه رښتیا وګڼله اوپه

25.07.2021 ع.شریف زاد

کونړ؛ غرونه او غورځنګونه

زه اعتراف کوم چې زما دا کتاب (کونړ؛ دنګ غرونه او غورځنګونه) نیمګړی او له عیبه خالي نه دی. ځکه د نړۍ پر مخ یواځینی کتاب چې خاوند یې په پیل کې د هغه د کره توب او له هر ډول شک او شبهې څخه د پاکۍ او برائت اعلان کوي، هغه قرآنکریم دی (‌ذلک الکتاب لاریب فیه). د دې کتاب د ۳۱۵ پاڼو لیکلو، اته میاشتې ونیولې ترڅو د درنو لوستونکو چوپړ ته یې وړاندی کړم. له ګران افغانستان او په ځانګړي ډول د کونړ سره ځما مینه، زه له مکې سره د پیغمبر (ص) د مینې، لمانځنه او تسلسل بولم. یثرب ته د هجرت په شپه یې کعبې ته مخ کړ ا

25.07.2021 ولي الله ملکزی

تکتیک باید د ستراتیژۍ مرستندوی وي

د هیواد په اوسنیو سختو او پیچلو حالاتو کې دهېواد د سیاستوالو او په ځانګړي ډول د خلکو د ګټو ساتونکو، د سولې او ټولنیز عدالت پلوو، پرمختګ غوښتونکو دموکراتو مبارزينو تر منځ د سیاسي موقف د نیولو د تکتیک په اړه د نظر تفاوتونه او اختلافونه رامنځته شوي. دا تفاوتونه چې طبیعي هم دي، کیدای شي په لاندې دریو غوره کتګوریو وویشل شي چې زه یې د خپلې شخصي ارزونې اود ښه یا بد حکم کولو پرته د ددې لیکنې د لوستونکو له پاره وړاندې کوم: 1. ځینې هېواد وال، روښانفکران او د ټولنیز عدالت د دوامدارې مبارزې د یوه س

24.07.2021 نور محمد غفوري

طالب خپله اصلي مدعا په ډاګه کړه!

طالب خپله اصلي مدعا په ډاګه کړه! ولسمشر غني د جولای په ۲۱ مه، د کوماندو ځانګړو عملیاتو د قول اردو لېدنې او هغوی ته د لوی اختر د مبارکۍ په مهال وویل«زموږ اوبه او ستراتېژیک موقعیت زموږ خپل شوی؛ نو ځکه د افغانستان پر دښمنانو اور بل دی او غچ يي له موږ په جګړه اخلي، ملي راډیو تلویزیون » د ولسمشر دې څرګندونې بې له ځنډه پر پنجاب اور بل کړ او غچ يي دا وو چې د جولای په ۲۳ مه، په دوحا کې د طالب د مرکچي پلاوي د غړي سهیل شاهین په خوله د اسوشیتډ پرس اژانس سره مرکه کې ووايي«تر هغې چې ولسمشر غني له

23.07.2021 سرلوڅ مرادزی

د سلسلې علیخېل په ننګه

د سلسلې علیخېل په ننګه پر وطن ننګ، په ننګونو کې برتر دی په خور ننګ هم د وطن ننګ برابر دی سلسله، د لوی افغان ملت حیثیت دی د هغې حیثیت، حیثیت د لروبر دی مور اوخور او وطن درېواړه ناموس دی افغانانو پر ناموس ښندلی سر دی په هیرامنډه يي پلور، د پنجاب دود دی پنجاب کله له ناموس و ننګ خبر دی پنجاب خپلې لوڼې خرڅې په بېجینګ کړې لوڼې څه کړي پنجاب وږی د ډالر دی افغانان د بې فرهنګ ملک ګاونډیان شول ځکه ګډ يي پر کور هره ورځ محشر دی د افغان او د پنجاب دوستي ش

21.07.2021 سرلوڅ مرادزی

OK
This site uses cookies. By continuing to browse the site, you are agreeing to our use of cookies. Find out more