مقالې


د طالب په اړه، د افغان حکومت او خلیلزاد متضاد دریځونه

د طالبي غدۍ په وړاندې افغان حکومت او خلیلزاد چې د امریکا د ګټو پر بنسټ طالبانو سره د امریکايي سولې استازولي کوي، متضاد دریځونه لري. دا متضاد دریځونه ورځ تر بلې په ډاګه کیږي. دلته دا نه وایو چې امریکا دې د افغانستان د ملي ګټو په پار تر امریکايي ګټو په یو اړخیزه توګه تېره شي، یا دې هغه بابیزه وګڼي؛ بلکې وایو چې افغانان هم نه غواړي د امریکايي ګټو لپاره تر خپلو ملي ګټو تېر شي او د داسې ګټو لپاره دې د قربانۍ ګډوري وبلل شي. افغانان غواړي په ټولیزو توګه او همدارنګه د طالبانو په تړاو هم، امریکا سره پ

19.05.2021 سرلوڅ مرادزی

ادا ره امور که د زرداد پاټک

په تیرو حکومتونوکې د چارو اداره يا ننی اداره امور د حکومت او ولس تر منځ د وصل نقطه وه،له دې ادارې مهمې ولسي ستونزې او ناخوالې تر ولسمشر پورې رسيدې، له دې لارې به د ولس ستونزې له هر ډول سانسور او لاسوهنې پرته په پوره امانتدارۍ د وخت حاکم ته رسيدې اوحل کيدې به يانې اداره امور يا د چارو اداره د ارګ د دروازې حيثیت لاره. د کرزي صیب په وخت کې چې کله صادق مدبر ددې ادارې رئيس شو پښتانه به چې ورغلل لونګۍ به يي ورکړه اوهسې به يي غولول خو خپل قوم ته يې له دې ځايه دومره څه وکړل چې ښايي بل هيڅ چا نه و

18.05.2021 وقار یاد

تاریخی‌گری، جواب تاریخی‌گری!

تاریخی‌گری، جواب تاریخی‌گری!  سید مرتضی حسینی تاریخی‌گری به زبان ساده؛ عقب‌گرد به دوران‌های موهوم طلایی است. دوران‌های بسیار دور که سر بر دامن اساطیر شکوهمند و منزه می‌رسید. تاریخی‌گری، بازگشت یک گروه یا جامعه‌ی غرقه در مشکلات، معضلات و پتیاره گی‌های گوناگون به زعامت روشنفکران تاریخی‌گرا به گذشته‌های خیلی دور است که در آن همه چیز خوب بوده و قوم گیر کرده در حضیض فلاکت امروزی ما در آن صاحب تمدن، دولت، فر و شکوه بوده است. حا

18.05.2021 مصطفی عمرزی

پایان تک زبانی

پایان تک زبانی (تاثیر تحمیل زبان فارسی در توسعه نیافته گی)  محسن رنانی بر اساس يک سياست کاملاً خطا و نژادپرستانه، هيچ آمار رسمی از سهم جمعيت اقوام و زبان ها در کشور ما جمع‌آوری و منتشر نمی‌شود؛ اما بر اساس برآوردهای مختلف، جمعيت اقوام ايرانی غيرفارسی زبان در کشور ما بين ۴٢ تا ۴٩ درصد جمعيت کشور را تشکيل می دهند. ما در طول هفتاد سال گذشته، فرزندان نزديک به نيمی از جمعيت کشور، يعنی اقوام

18.05.2021 مصطفی عمرزی

سوله اوتنګنظره روشنفکران (!)

  نن می د یو کس (وروسته به یی دسین په نامه یاد کړم) لیکنه وویله چه پکی دځینی لیکوالانو څخه روشنفکری منفی سوی وه. دا هغه لیکوالان وو چه په کابل کی دپردو په زور او زرو رامینځ ته سوی اداری سره همغږی ندی. سین دوی د طالبانو او یا سابق مجاهدینو پلویان بولی. زه په دی هکله یو نظری لیک لیکم چه دافغانستان دیوی ډلی لیکوالانو، چه دسین په څیر اظهارات کوی، ساده لوحی له یوی خوا او له بلی خوا دهغوی دتکبر، نفرت، خودخواهی، او عوام فریبانه ذهنیت له ورایه وښیی. مونږ به دا په لاندی ټکیو کی ووایو:

18.05.2021 طاهر ثابت

ارتباط تنگاتنگ رقص و موسیقی با جنایات آمریکا و اسرائیل !

ارتباط تنگاتنگ رقص و موسیقی با جنایات آمریکا و اسرائیل ! عبدالخالق صارم ........................................................ صحنه موسیقی آمریکایی مانند دیگر جنایاتش، صحنه آشفته است با غوغا و هیاهوی گوش خراش و کرکننده وحرکات اجتماعی دیوانه وار، ناموزون وخسته کننده ودرعین حال وحشت زا، که انسانیت انسان را فرار می دهد. این موسیقی با ريتم‌هايی شديداً افسار گسيخته و اجراهايي بسيار بلند و ديوانه‌وار، درميان جوانان و کهن سالان آمریکایی و همچنین در کشور های اشغالی شان، به ا

17.05.2021 عبدالخالق صارم

په نړيواله کچه د ايډيټ پرمختللی کاریال په پښتو ژبې د موبايلونو لپاره د لاسرسي وړ شو - اسحاق عزيزي

په نړيواله کچه د ايډيټ پرمختللی کاریال په پښتو ژبې د موبايلونو لپاره د لاسرسي وړ شو - اسحاق عزيزي   د ويډيو ايډيټورانو/سمونوالانو لپاره په زړه پورې آسانتيا: د کمپيوټر لپاره يو ډېر پرمختللی کاریال چې په نړيواله کچه ان رسنيو لا هم د ايډيټ لپاره ورڅخه کار اخيسته، ما هغه کاريال د موبايل لپاره د لاسرسي وړ کړ. او پښتو ژبه مې ور اضافه کړه.   دا کاريال اوسمهال په اندارید موبايلونو کې د لاسرسي وړ دی چې د می پر ۲۹ يعني د پښتو نړيوالې ورځې په مناسبت به تاسو ته وړا

17.05.2021 اسحاق عزيزي

روان حالات او تش په نامه روشنفکران!

لومړی باید ووایم چې د «تش په نامه» روشنفکرانو څخه موخه، یوازې هغه کسان دي چې د حالاتو او پېښو د شننې، څېړنې او د ذهنونو د تنویر ادعا کوي، خو د دې ټولو منطقي پایله یا غايي هدف يي د طالب او جهادي مافیا په ژرنده، په لویلاس اوبه ورسمول دي! د هېواد په روانو حالاتو کې چې د اسلام اباد او تهران په ملاتړ د طالب وسلواله جګړه او د جهادي مافیايي کړیو سبوتاژ يي منځړی جوړوي؛ د مرکزي حکومت کمزوري ښودل یا کمزوري کول او پر شاوخوا يې د ځواکونو د راټولو پرځای، د هغو پاشلو ته مغز او قلم کارول، ایا د روشنفکر

16.05.2021 سرلوڅ مرادزی

عقب نشینی مزرورانه

عقب نشینی مزرورانه مصطفی عمرزی باید با صراحت یادآور شویم که روشنگری های ما در دفاع از کشور موثر و در حال گسترش اند. به شمول افغان های زیاد فرهنگی، سعی کرده ایم به جای درگیری و گریبان گیری، به پرسش هایی پاسخ بگوییم که هرچند غیر منطقی، اما با اصرار صادر می شدند/ می شوند تا در جامعه ی جنگ زده ی ما که دسترسی به آگاهی ها سهل، اما آلوده است، مردم را ملتهب نگه دارند تا توجیه باور ها و کردار افراد نحس تاریخی و کنونی، آسان باشد. 

16.05.2021 مصطفی عمرزی

در گذار

 در گذار مصطفی عمرزی داستان مهاجرت، بی خانمانی و پریشانی مردم ما که  سر آن به چهار سوی گیتی می رسد، به کسی پنهان نیست. در این میان، آن چه غیر طبیعی و شگفت می نماید، مهاجرت، بی خانمانی و پریشانی کسانی ست که  می توان گفت بی جاشده گان روزگار اند.  کوچی ها در گروه های مختلف، از سالیان درازی ست که برای ادامه ی حیات، در گذر صحراها، کوه ها، استپ ها و دره های افغان زمین، زنده گی می کنند. سده هاست که این گذار ادامه دارد. ا

16.05.2021 مصطفی عمرزی

در شهر كهنه

در شهر كهنه مصطفی عمرزی در تاريخ معاصر كابل، نخستن زيان هاي رسيده به اين شهر، از تجاوز انگليس ها، آغاز مي شود. انگليس هاي شكست خورده به اثر سازش و صحنه سازي با عمال خود، پس از  تلفات چهل هزار تن از سپاهيان امپراتوری آفتاب گرفته گی كه 16 هزار آنان، انگليسي خالص بودند، با یک ترفند نو که گویا موفق شده اند، دوباره به كابل می آیند و با هراس از این که بار دیگر مورد هجوم مجاهدین افغان، واقع نشوند، به سرعت ساحات مختلف، از جمله با

16.05.2021 مصطفی عمرزی

د یوه چا د آخرت د ښه کولو هڅې!

د یوه چا د آخرت د ښه کولو هڅې! عبدالله وردک انګلستان - مې - ۲۰۲۱ ګرانو او قدرمنو وروڼو او خویندو! السلام علیکم و رحمت الله و برکاته! الله(ج) د وکړي، چې روغ او جوړ وئ! ګرانو او قدرمنو لوستونکو! نن سبا، متأسفانه هغه خلک چې د یوه چا د آخرت د ښه کولو کوښښ کوي، هغوی ته په ښه سترګه نه کتل کیږي، او حتٰی په ځینو وختونو کې هغه توهین کیږي هم؛ او هغوی ته هغه ټکي کارول کیږي، چې ډېر دردونکي وي. پکار خو دا ده، چې د دغه شانته خلکو باید د زړه له کومي قدر او عزت وشي، او هغوی ن

15.05.2021 عبدالله وردک

هرات ولايت کې پر پښتنو زده کوونکو په زوره دري ژبه تحميل کېږي - اسحاق عزيزي

هرات ولايت کې پر پښتنو ماشومانو په زوره دري ژبه تحميل کېږي - اسحاق عزيزي   هرات د افغانستان لوېديځ کې پښتانه ماشومان په ښوونځيو کې په خپلې ژبې زده کړې ته لاسرسي نه لري,   دا په داسې حال کې ده چې د افغانستان د پوهنې وزارت په دواړو ژبو کتابونه چاپوي،    د هرات ولایت پوهنې وزارت کې ټوله متعصب کسان واکمن دي او پښتنو ته په پښتو ژبې کتابونه نه ورکوي ، او نه يې هم د کابل پوهنې وزارت څخه غواړي .   هرات ولایت کې تر نيمايي زيات وګړي پښتو ژ

15.05.2021 اسحاق عزيزي

د پښتو ژبې پر زړه تور داغ، پښتو وژغورئ - اسحاق عزيزي

د پښتو ژبې پر زړه تور داغ، پښتو وژغورئ - اسحاق عزيزي   د پښتو ژبې نړيواله ورځ د روان زېږديز کال د می پر ۲۹مه نېټه دی، چې د غبرګولي اتمې ورځې سره برابره ده. او موږ ژبې ته څه کړي؟    له بده مرغه د ځينو بې پښتو پښتنو د لاسه پښتو ژبه د له مېنځه وړلو حالت کې ده، د پښتو ژبې لپاره هېچا هم په کافي اندازه کار نه دی کړی،   د هېواد علومو اکاډمۍ څخه نیولې، چې د ژبې د بډايه کولو دنده پر غاړه لري او بيا تر چارواکو، خبريالانو او ان عادي ويونکو پورې. په ټول عمر

14.05.2021 اسحاق عزيزي

پر ښځو د افسردګۍ اغیزې تر نارينه و ډېرې دي - ډاکټره نازيه ساپۍ

پر ښځو د افسردګۍ اغېزه نسبتأ تر نارینه وو ډېره ده لیکواله: ډاکټره نازيه ساپۍ    څېړنې ښيي چې ښځې حساسه روحيه لري نو ځکه د افسردګۍ اغېزه نسبت تر نارينه و پر ښځينه وو زياته ده. له بل پلوه بيا پر افغانو ښځو يې دوه برابره اغېزه ډېره وي، په دې ليکنې که به «په ښځو کې د افسردګۍ نښو» ته اشاره وکړم، د افسردګۍ په اړه مې تېرې ليکنې کې معلومات ليکلي.   د يادونې وړ ده چې ډیری میرمنې د خپلو رواني اختلالاتو پېژند

14.05.2021 ډاکټره نازيه ساپۍ

په ګوګل ژباړن کې څنګه ونډه اخیستلای شو؟ - اسحاق عزيزي

په ګوګل ژباړن کې څنګه ونډه اخیستلای شو؟   په ګوګل ژباړن کې هر څوک کولای شي چې په رضاکارانه ډول همکاري وکړي، دا همکاري په دو برخو وېشل شوې. یوه برخه یې له انګریزي څخه پښتو ژبې ته د جملو ژباړه ده او بله برخه یې په پښتو یا انګریزي ژبو ژباړل شویو جملو کره کتنه ده. که تاسې غواړئ په ګوګل ژباړه کې ګډون وکړئ، لاندې ټکي په پام کې ونیسئ.   لومړی باید د ګوګل یا جیمېل کارن یا برېښنالیک ولري. خپل ګوګل کارن ته د برېښنالیک په کارولو ننوزئ. د ګوګل د ژبا

14.05.2021 اسحاق عزيزي

عليپور او هزارستان، د علي‌پور موخه - اسحاق عزيزي

د هزارستان نوم په اورېدو مه خفه کېږئ؛   په مرکزي افغانستان، د نجیب وخت کې د (ت ن ن ن ه) په نامه پوځي خوځښتونه را پېدا شوي. د دې ټولو پېښو بېخ بیا د کارمل دورې ته ورګرځي چې د فاطميون نامه یې قومي جوړښت را مینځ ته کړ،   الېپور/عليپور وتوانېد چې د ايران باور پر ځان زياد کړي، ‏علیپور نن سبا د هزارستان د دفاع د نا اعلان شوي وزیر په توګه د وسله والو افرادو مالي سرچينو او ميليونونو ډالرو څښتن دی.   هزاره ګان له بهره په زرګونه ډالر په هر

13.05.2021 اسحاق عزيزي

په لاتيني ليکدود سره به پښتو ژبه پرمختګ وکړي؟ - اسحاق عزيزي

په دې وروستيو کې د پښتو ژبې د لاتيني کېدلو موضوع ډېره ګرمه ده، ډېری ځوانان او پوهندویان په ټولنيزو شبکو کې ليکنې کوي چې د پښتو ژبې لپاره لاتیني ليکدود تر اوسني لیکدود غوره دی.   په دې ليکنه کې به د پښتو ژبې لاتيني او اوسني ليکدود ټولو ستونزو او پرمختګونو ته اشاره وکړم، پښتو ژبه یوه ډېره لرغونې ژبه ده خو دا چې ژبنيز اثار او مواد يې لږ دي دا د ژبې ويونکو پورې اړه لري، لومړی بايد اشاره وکړم چې پښتو اوسمهال په کوم مقام کې ده، د یونیسکو سازمان په وروستيو څرګندونو کې ويل شوي چې پښتو

13.05.2021 اسحاق عزيزي

عليپور او هزارستان، د علي‌پور موخه

‏د هزارستان نوم په اورېدو مه خفه کېږئ؛ په مرکزي افغانستان، د نجیب وخت کې د (ت ن ن ن ه) په نامه پوځي خوځښتونه را پېدا شوي. د دې ټولو پېښو بېخ بیا د کارمل دورې ته ورګرځي چې د فاطميون نامه یې قومي جوړښت را مینځ ته کړ، الېپور/عليپور وتوانېد چې د ايران باور پر ځان زياد کړي، ‏علیپور نن سبا د هزارستان د دفاع د نا اعلان شوي وزیر په توګه د وسله والو افرادو مالي سرچينو او ميليونونو ډالرو څښتن دی. هزاره ګان له بهره په زرګونه ډالر په هره میاشت کې په مختلفو طریقو او نومونو

13.05.2021 اسحاق عزيزي

د هېرېدو ناروغي

ليکنه: ډاکټر نازيه ساپۍ   الزایمر ناروغي (په انگرېزي: Alzheimer's disease) د حافظې ورانېدل منځته راولي چې زیاتره معمولا د ۶۵ کلنۍ عمر وروسته پېښېږي، خو له دې نه په کښته عمر کې هم لیدل کېږي.    د ځینو احصائیو له مخی دا مهال نژدی ۷ میلیونه کسان په نړی کی پری اخته دی او اټکل کیږی چی په ۲۰۵۰ کال کی به یی شمیرڅلور برابره لوړ شی . ددی ناروغۍ یو له لاملونو څخه په مغز کی د ځینوموادو لکه البومینو راټولیدل او غټۍ کیدل گڼل شویدی .   د الزایمر ناروغۍ لومړنۍ

13.05.2021 ډاکټره نازيه ساپۍ

OK
This site uses cookies. By continuing to browse the site, you are agreeing to our use of cookies. Find out more